eGFR waarde, gewicht en bloedsuiker: wat telt er?

De eGFR waarde komt uit een formule en niet uit een meting. CKD-EPI gebruikt je kreatinine, leeftijd en geslacht. De uitkomst wordt genormaliseerd naar een lichaamsoppervlak van 1,73 vierkante meter.

Juist die normalisatie verdient aandacht bij een hoog lichaamsgewicht. De waarde zegt wat je filtratie zou zijn bij een gemiddeld postuur. Voor medicijndosering telt soms de niet-genormaliseerde waarde. Dat verschil is bij een groot lichaam allesbehalve klein.

Sommige labs rapporteren daarnaast een EKFC-uitslag. Twee formules, hetzelfde startpunt, een licht ander getal.

Bij overgewicht en in de vroege fase van diabetes filtert de nier vaak harder dan normaal. Dat heet hyperfiltratie. Op papier levert het een mooie hoge waarde op. In werkelijkheid werken de filtereenheden onder verhoogde druk. Op termijn kan dat de nier juist beschadigen.

Een eGFR boven de 90 is daarom geen bewijs van gezonde nieren. Veel labs rapporteren daarboven simpelweg groter dan 90. Eiwit in de urine laat schade vaak eerder zien dan de eGFR.

De band van 60 tot 89 geldt als licht verminderd. Onder 60 telt pas als het drie maanden aanhoudt. De waarde daalt bovendien vanzelf met de leeftijd, ongeveer 1 ml/min per jaar na je veertigste.

Bij een verhoogd gewicht of een verstoorde bloedsuiker hoort de nierfunctie in beeld. Meestal wordt de eGFR automatisch meeberekend bij het creatinine. Vraag ook naar eiwit in de urine, want dat vult het beeld aan.

Bij fors gewichtsverlies verandert er tegelijk van alles. Spiermassa neemt af en de eiwitinname verandert. Beide beïnvloeden het creatinine en dus de berekende waarde. Vergelijk daarom liefst metingen onder vergelijkbare omstandigheden.

Past de uitslag niet bij je situatie, dan kan cystatine C helpen. Die is niet afhankelijk van spiermassa. Bespreek elke afwijkende waarde met je arts.