Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...

Basofielen: wat deze kleine bloedwaarde wel en niet zegt

Als een van de vijf soorten witte bloedcellen doen basofielen mee aan allergische reacties, waarbij ze stoffen zoals histamine afgeven.

Bij ontstekingsaandoeningen, allergische aandoeningen of chronische myeloïde leukemie, een vorm van bloedkanker, kan je aantal stijgen, en na toediening van corticosteroïden kan het dalen. Je aantal zie je alleen in een bloedtest.

Het bereik bij Star-SHL loopt van 0,0 tot 0,15 × 10^9/l, en Unilabs (vanaf 15 jaar), Certe (volwassenen) en Diagnostiek voor U gebruiken 0,2 × 10^9/l als bovengrens. Vergelijk je twee metingen, houd dan rekening met de meetvariatie die UMC Utrecht voor zijn eigen apparaat meldt: 22 procent bij 0,15 × 10^9/l en 31 procent bij 0,03 × 10^9/l.

Beoordeling door arts inbegrepen

Basofielen zijn een van de vijf soorten witte bloedcellen, volgens de NVKC normaal 0 tot 2 procent van het totaal. De bovengrens voor volwassenen is 0,15 × 10^9/l bij Star-SHL en 0,2 × 10^9/l bij Unilabs, Certe en Diagnostiek voor U.

  • Basofielen spelen een rol bij allergische reacties en komen volgens de NVKC vooral voor in weefsels waar die plaatsvinden, zoals huid, neus en longen; hun aantal in de bloedbaan zegt daarom niet zoveel over die allergische reacties.
  • Een verhoogd aantal basofielen kan voorkomen bij allergische en ontstekingsaandoeningen en bij sommige vormen van leukemie.
  • Een laag aantal basofielen valt bij Star-SHL, Unilabs, Certe en Diagnostiek voor U voor volwassenen binnen het bereik, want hun ondergrens is nul of ontbreekt.

Referentiewaarden

Bekijk de waarde die voor jou geldt:

Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.

Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.

Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.

Man Jouw groep
10^9/l
Laag 0 Normaal 0.2 Hoog
Vrouw Jouw groep
10^9/l
Laag 0 Normaal 0.2 Hoog

Bron: NVKC — Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde Referentiepopulatie: Volwassenen (NVKC)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

Basofielen: wat Nederlandse laboratoria hanteren

Referentiewaarden per groep, in 10^9/l
Star-shl · Iedereen 0,00–0,15 10^9/l
0 0,15
Unilabs · Iedereen · 15 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 0,2 10^9/l
0,2
Certe · Man · 18 jaar en ouder 0,0–0,2 10*9/L
0 0,2
Certe · Vrouw · 18 jaar en ouder 0,0–0,2 10*9/L
0 0,2
Diagnostiek voor U · Iedereen · een grens, geen bereik < 0,2 /nL
0,2
0 0,22 10^9/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Bron: Diagnostiek voor U

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

Basofielen: wat deze test meet

Basofielen worden geteld als miljarden per liter (× 10^9/l) in de leukocytendifferentiatie, de verdeling van de witte bloedcellen over vijf soorten.

Op het eigen meetapparaat van UMC Utrecht is de variatie van een basofielentelling van meting tot meting 22 procent bij 0,15 × 10^9/l en 28,8 procent bij 0,06 × 10^9/l.

Basofielen: waarom deze waarde ertoe doet

Een verhoogd aantal basofielen geldt volgens een overzichtsartikel als een van de diagnostische criteria voor chronische myeloïde leukemie, een vorm van bloedkanker. Volgens een Amerikaans overzichtsartikel kan het aantal ook bij ontstekingsaandoeningen verhoogd zijn. Na blootstelling aan giftige stoffen of na bestraling kan je aantal basofielen volgens de NVKC eveneens hoger uitvallen.

Basofielen: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Basofielen: wanneer is meten zinvol?

Basofielen tellen gebeurt volgens de NVKC altijd als onderdeel van een compleet bloedonderzoek.

Basofielen: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Een lage basofielenwaarde, ook 0,0 × 10^9/l, valt voor volwassenen binnen het bereik: Star-SHL en Certe tellen vanaf nul, en Unilabs en Diagnostiek voor U stellen geen ondergrens. Bij lage aantallen meldt UMC Utrecht voor zijn eigen meetapparaat een variatie van 31 procent bij 0,03 × 10^9/l. Volgens een overzichtsartikel kan ook toediening van corticosteroïden het aantal basofielen verlagen.

Hoge waarden

Bespreek een verhoogd aantal basofielen met een arts, die kan nagaan of een ontstekingsaandoening, een allergische aandoening of een beenmergziekte zoals chronische myeloïde leukemie meespeelt.

Basofielen: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Corticosteroïden

    Een daling van het aantal basofielen wordt consequent gezien na toediening van corticosteroïden.

  • Actieve chronische netelroos

    Bij chronische netelroos is het aantal basofielen verlaagd tijdens actieve periodes, en het herstelt als de netelroos onder controle is.

  • Actieve lupus (SLE)

    Bij actieve lupus (SLE), een auto-immuunziekte, is een laag aantal basofielen volgens een overzichtsartikel een kenmerk.

Wat de waarde verhoogt

  • Allergie

    Volgens een Amerikaans overzichtsartikel kan een verhoogd aantal basofielen voorkomen bij allergische aandoeningen, al is een verhoging zonder andere afwijkingen zeldzaam.

  • Ontstekingsaandoeningen

    Bij ontstekingsaandoeningen kan het aantal basofielen volgens een Amerikaans overzichtsartikel verhoogd zijn, al is een losse verhoging zeldzaam.

  • Leukemie

    Een verhoogd aantal basofielen kan volgens de NVKC het gevolg zijn van sommige vormen van leukemie, zoals chronische en acute myeloïde leukemie, vaak samen met meer eosinofielen.

  • Giftige stoffen

    Na blootstelling aan giftige stoffen kan het aantal basofielen in het bloed volgens de NVKC verhoogd zijn.

  • Bestraling

    Na blootstelling aan bestraling kan het aantal basofielen in het bloed volgens de NVKC verhoogd zijn.

Basofielen: leefstijl en deze waarde

Bij het vergelijken van twee basofielenwaarden helpt de meetvariatie die UMC Utrecht voor zijn eigen meetapparaat meldt: 22 procent bij 0,15 × 10^9/l en 31 procent bij 0,03 × 10^9/l.

Basofielen: veelgestelde vragen

Hoe groot is de meetvariatie bij een lage basofielentelling?

Bij een lage basofielentelling is de meetvariatie op het eigen meetapparaat van UMC Utrecht 31 procent bij 0,03 × 10^9/l, tegen 22 procent bij 0,15 × 10^9/l.

Is een telling van nul basofielen normaal?

Ja, een telling van nul basofielen valt voor volwassenen bij alle vier de laboratoria binnen het bereik: Star-SHL en Certe beginnen bij nul, en Unilabs en Diagnostiek voor U geven geen ondergrens. De bovengrens is 0,15 × 10^9/l bij Star-SHL en 0,2 × 10^9/l bij Unilabs (vanaf 15 jaar), Certe (volwassenen) en Diagnostiek voor U.

Welke bloedwaarde is verhoogd bij leukemie?

Bij leukemie wijst niet één bloedwaarde de ziekte aan: volgens de NVKC kan onder meer het aantal basofielen verhoogd zijn, vaak samen met meer eosinofielen. Bij chronische myeloïde leukemie is een verhoogd aantal basofielen een van de criteria voor de diagnose.

Basofielen: bronnen

  1. Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde. Basofiele granulocyten. "Normaal bedraagt het percentage basofiele granulocyten slechts 0% -2% van het totaal aantal witte bloedcellen. Dit komt overeen met een hoeveelheid van 0 - 0,2x10ˆ9 cellen per liter." De bron maakt geen onderscheid tussen mannen en vrouwen en geeft geen leeftijdsindeling. Geraadpleegd 14 augustus 2026. (opgehaald 2026) allesovertesten.nl
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  4. Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
  5. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  6. Shah H, Eisenbarth S, Tormey CA, Siddon AJ. Behind the scenes with basophils: an emerging therapeutic target. Immunother Adv 2021;1(1):ltab008 (opgehaald 2026) pmc.ncbi.nlm.nih.gov
  7. Riley LK, Rupert J. Evaluation of Patients with Leukocytosis. Am Fam Physician 2015;92(11):1004-1011 (opgehaald 2026) aafp.org
  8. NVKC, Alles over testen: Basofiele granulocyten, allesovertesten.nl, geraadpleegd 2026-10-07 (opgehaald 2026) allesovertesten.nl

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport
Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad