Ga naar hoofdinhoud
Your session has expired. Reloading...
Lever

Amylase waarde in bloed en urine, met de leeftijdsgrenzen van Star-SHL vanaf 51 jaar

Je alvleesklier en je speekselklieren geven amylase af, een enzym dat volgens de NVKC, de Nederlandse vereniging voor klinische chemie, suikers uit je voeding helpt verteren. Een enzym is een eiwit dat een omzetting in je lichaam versnelt. Je nieren halen een kwart van je amylase uit je bloed en voeren dat af met je urine. Werken je nieren niet goed, dan scheiden ze volgens de NVKC minder amylase uit, en ook minder kreatinine, een andere stof in je urine.

Is amylase in je bloed verhoogd terwijl je urine een normaal of laag amylase heeft, dan wijst dat volgens de NVKC op een minder goede nierfunctie of op macro-amylase. Bij macro-amylase zit het enzym in je bloed vast aan andere eiwitten. Is amylase zowel in je bloed als in je urine verlaagd, dan kunnen volgens de NVKC de cellen in je alvleesklier die amylase maken beschadigd zijn. Alleen een bloedtest laat zien hoeveel amylase je bloed bevat.

Star-SHL hanteert voor amylase 27 tot 134 U/l (units per liter) van je 51e tot en met je 65e. Van je 66e tot en met je 80e is dat 27 tot 141 U/l, en boven je 80e 27 tot 139 U/l. De bovengrens ligt bij Star-SHL vanaf je 51e daarmee hoger dan de 119 U/l die van je 19e tot en met je 50e geldt.

Beoordeling door arts inbegrepen

Amylase is een verteringsenzym uit de alvleesklier en de speekselklieren. Voor volwassenen tot 50 jaar ligt de bovengrens bij de laboratoria tussen 107 en 119 U/l.

  • Bij een acute alvleesklierontsteking kan de waarde binnen 12 uur vier tot zes keer zo hoog worden.
  • Een verhoogde waarde wijst niet altijd op de alvleesklier: ook een verminderde nierfunctie en macro-amylase verhogen hem.
  • Diagnostiek voor U meet geen amylase; een aanvraag wordt daar omgezet in lipase.

Referentiewaarden

Bekijk de waarde die voor jou geldt:

Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.

Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.

Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.

Jouw referentiewaarde
u/l
27 141 u/l
Referentiewaarden per groep, in u/l
6–12 jaar 30–128 u/l
30 128
13–18 jaar 28–120 u/l
28 120
19–50 jaar 28–119 u/l
28 119
51–65 jaar 27–134 u/l
27 134
66–80 jaar 27–141 u/l
27 141
81 jaar en ouder 27–139 u/l
27 139
27 141 u/l

Bron: NVKC Referentiepopulatie: Nederlandse huisartsenpopulatie (NUMBER, n=7.574.327)

Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.

Check je eigen waarde

Amylase: wat Nederlandse laboratoria hanteren

De bovengrens loopt van 107 u/l bij Unilabs tot 119 u/l bij Star-shl.

Referentiewaarden per groep, in u/l
Star-shl · Iedereen · 19–50 jaar 28–119 U/l
28 119
Star-shl · Iedereen · 51–65 jaar 27–134 U/l
27 134
Star-shl · Iedereen · 66–80 jaar 27–141 U/l
27 141
Star-shl · Iedereen · 81 jaar en ouder 27–139 U/l
27 139
Unilabs · Iedereen 0–107 U/l
0 107
Certe · Iedereen · 18 jaar en ouder · een grens, geen bereik < 107 U/L
107
0 155,1 u/l

Bron: Star-shl

Bron: Unilabs

Bron: Certe

Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.

Amylase: wat deze test meet

Amylase wordt uitgedrukt als activiteit in units per liter (U/l), en bij Star-SHL hangt de grens van je leeftijd af: 27 tot 141 U/l van je 66e tot en met je 80e en 27 tot 139 U/l vanaf je 81e.

Amylase: waarom deze waarde ertoe doet

Amylase in je bloed kan volgens de NVKC, de Nederlandse vereniging voor klinische chemie, sterk stijgen bij een acute alvleesklierontsteking. Nieren die niet goed werken scheiden volgens de NVKC zowel minder amylase als minder kreatinine uit, een andere stof die via de urine je lichaam verlaat.

Amylase: zo verloopt het bloedonderzoek

Verwijzing
Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
Afname
Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
Waar
650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties

Amylase: wanneer is meten zinvol?

De NVKC noemt klachten die op een alvleesklierprobleem kunnen wijzen als reden om amylase in je bloed te meten. Amylase kan naast je bloed ook in je urine worden gemeten, om te zien of een verhoging buiten je alvleesklier ontstaat. Een verhoogd amylase in je bloed met een normaal of laag amylase in je urine wijst volgens de NVKC op een verminderde nierfunctie of op macro-amylase. Macro-amylase is amylase dat in je bloed aan andere eiwitten gebonden zit, zodat je nieren het slecht uitscheiden.

Amylase: klachten bij een te hoge of te lage waarde

Lage waarden

Een verlaagd amylase in zowel je bloed als je urine kan volgens de NVKC wijzen op beschadigde alvleeskliercellen, de cellen die het enzym aanmaken. Een chronische alvleesklierontsteking, waarbij die schade voortduurt, kan volgens de NVKC onder meer het gevolg zijn van galstenen, een trauma of alcoholisme.

Hoge waarden

Een verhoogd amylase kan uit je speekselklieren afkomstig zijn, omdat die het enzym volgens een Amerikaans overzichtsartikel net als je alvleesklier aanmaken. Daarom is lipase volgens dat artikel de specifiekere test bij een vermoeden van een acute alvleesklierontsteking. Bij plotselinge, hevige pijn hoog in je buik die niet weggaat, bel je meteen een arts, ook als de oorzaak van een verhoogd amylase nog onbekend is.

Amylase: oorzaken van een te lage of te hoge waarde

Wat de waarde verlaagt

  • Chronische alvleesklierontsteking

    Als de schade aan de alvleesklier aanhoudt, daalt amylase geleidelijk nadat de waarde eerst gestegen was.

  • Langdurig overmatig alcoholgebruik

    Alcohol kan leiden tot een chronische alvleesklierontsteking, met een dalende amylase als gevolg.

  • Cystic fibrose

    Deze erfelijke aandoening kan een chronische alvleesklierontsteking veroorzaken en zo de amylase verlagen.

Wat de waarde verhoogt

  • Acute alvleesklierontsteking

    Binnen 12 uur kan amylase vier tot zes keer zo hoog zijn als normaal en na succesvolle behandeling daalt het binnen enkele dagen.

  • Galstenen

    Galstenen kunnen de amylase in het bloed verhogen.

  • Alvleesklierkanker

    Ook bij kanker van de alvleesklier kan amylase verhoogd zijn.

  • Verminderde nierfunctie

    Een deel van de amylase verlaat het lichaam via de nieren, dus als die minder goed werken blijft er meer in het bloed.

  • Macro-amylase

    Amylase die aan andere eiwitten vastzit wordt slecht door de nieren uitgescheiden; dit is goedaardig en geeft geen klachten.

Amylase: leefstijl en deze waarde

Vraag bij een verhoogd amylase in je bloed of ook je urine op amylase wordt onderzocht, omdat die combinatie volgens de NVKC iets zegt over de oorzaak.

Amylase: veelgestelde vragen

Is de amylase normaalwaarde bij ouderen anders?

Bij Star-SHL is de bovengrens voor amylase van 51 tot en met 65 jaar 134 U/l en van 66 tot en met 80 jaar 141 U/l, hoger dan de 119 U/l van 19 tot en met 50 jaar; boven de 80 jaar is die 139 U/l. Unilabs hanteert één grens van 107 U/l voor alle leeftijden.

Is macro-amylase gevaarlijk?

Nee, macro-amylase is volgens de NVKC een goedaardige aandoening zonder klachten. Het amylase zit dan vast aan andere eiwitten en wordt slecht door je nieren uitgescheiden, waardoor je amylasewaarde hoger uitvalt.

Amylase: bronnen

  1. den Elzen WPJ, Brouwer N, Thelen MH, Le Cessie S, Haagen I-A, Cobbaert CM. NUMBER: standardized reference intervals in the Netherlands using a 'big data' approach. Clin Chem Lab Med 2018;57(1):42-56. (opgehaald 2026) doi.org
  2. Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
  3. Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
  4. Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
  5. NVKC, Alles over testen: Amylase, allesovertesten.nl, geraadpleegd 2026-10-03 (opgehaald 2026) allesovertesten.nl

Onderzoeken met verwante waarden

Deze panelen meten waarden uit dezelfde categorie als deze marker.

GLP-1

GLP-1 nulmeting

Je startpunt vóór je eerste injectie: bloedsuiker, cholesterol, pancreas, lever, nieren, schildklier en voedingsstoffen in één meting.

Insuline (Nuchter) ALAT (Alanine-aminotransferase) TSH (Schildklierstimulerend Hormoon) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) HDL Cholesterol HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Bilirubine Totaal Apo(B) (Apolipoproteïne B) Vitamine B12 Ferritine Kalium Natrium Glucose (Nuchter) Cholesterol Totaal Albumine Lipase Kreatinine Vitamine D (25-OH) Triglyceriden Bilirubine Direct Bilirubine (indirect) HOMA-IR eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) LDL Cholesterol Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€214,-
GLP-1

GLP-1 uitgebreide controle

De halfjaarlijkse meting: alles uit de controle plus insuline, ApoB en je voedingsstoffen — juist belangrijk als je al langere tijd veel minder eet.

Insuline (Nuchter) ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) HDL Cholesterol HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Apo(B) (Apolipoproteïne B) Vitamine B12 Ferritine Kalium Natrium Glucose (Nuchter) Cholesterol Totaal Albumine Lipase Kreatinine Vitamine D (25-OH) Triglyceriden HOMA-IR eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) LDL Cholesterol Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€196,-
GLP-1

GLP-1 controle (3 maanden)

De veiligheids- en voortgangscontrole die klinieken na 3 maanden doen: pancreas, lever, nieren, zouten en je metabole voortgang op GLP-1-medicatie.

ALAT (Alanine-aminotransferase) ASAT (Aspartaat-aminotransferase) HDL Cholesterol HbA1c (Geglycosyleerd Hemoglobine) Kalium Natrium Glucose (Nuchter) Cholesterol Totaal Lipase Kreatinine Triglyceriden eGFR (Geschatte Glomerulaire Filtratiesnelheid) LDL Cholesterol Cholesterol/HDL-ratio Non-HDL-cholesterol LDL/HDL-ratio
€109,-

Medisch adviseur

Medische standaarden

Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.

Medisch beleid
CIBG Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad

Amylase

€16,-