SHBG: bindend eiwit uit de lever, overgewicht en insulineresistentie
SHBG is volgens de NVKC een eiwit (globuline) dat in de lever wordt geproduceerd; het houdt testosteron en oestradiol stevig vast en neemt ze in een niet-werkzame vorm mee door het bloed. Geslachtshormonen die aan zo'n eiwit vastzitten, kunnen volgens MedlinePlus niet met de weefsels samenwerken.
Te veel of te weinig SHBG verschuift volgens de NVKC de hoeveelheid vrij beschikbaar testosteron: bij een hoog SHBG is dat waarschijnlijk minder, bij een laag SHBG waarschijnlijk meer dan de totale testosteronwaarde doet verwachten. Zonder bloedtest is niet te zien of het SHBG afwijkt.
Unilabs hanteert voor mannen ouder dan 19 jaar 14 tot 71 nmol/l en voor vrouwen ouder dan 17 jaar 20 tot 155 nmol/l.
Beoordeling door arts inbegrepen
SHBG is een eiwit uit de lever dat testosteron en oestradiol bindt en in een inactieve vorm door het bloed vervoert. Bij een verhoogd SHBG is er volgens de NVKC waarschijnlijk minder testosteron vrij beschikbaar dan de totale testosteronwaarde doet verwachten.
- Voor SHBG hanteert Star-SHL bij mannen van 20 tot 49 jaar 18,3 tot 54,1 nmol/l en bij vrouwen van 20 tot 49 jaar 32,4 tot 128 nmol/l; Certe en Diagnostiek voor U geven voor 19 tot 49 jaar 18 tot 54 nmol/L voor mannen en 32 tot 128 nmol/L voor vrouwen.
- De SHBG-referentiewaarden hangen volgens de NVKC af van de testmethode, en een uitslag hoort te worden vergeleken met de referentiewaarden van het laboratorium dat de test heeft uitgevoerd.
- Een laag SHBG kan volgens MedlinePlus onder meer samenhangen met een traag werkende schildklier, diabetes type 2 of insulineresistentie en obesitas, een hoog SHBG onder meer met leverziekte en een te snel werkende schildklier.
Referentiewaarden
Bekijk de waarde die voor jou geldt:
Kies man of vrouw — dit bereik verschilt per geslacht.
Vul je leeftijd in — dit bereik verandert met de leeftijd.
Dit bereik hangt ook af van bijvoorbeeld cyclusfase of afnamemateriaal; de gemarkeerde rijen gelden voor jouw groep.
| Geslacht | Leeftijd | Referentiewaarde (nmol/l) | Verhouding op schaal |
|---|---|---|---|
| Man | · 20–49 jaar | 18,3–54,1 nmol/l |
18,3
54,1
|
| Man | · 50 jaar en ouder | 20,6–76,7 nmol/l |
20,6
76,7
|
| Vrouw | · 20–49 jaar | 32,4–128 nmol/l |
32,4
128
|
| Vrouw | · 50 jaar en ouder | 27,1–128 nmol/l |
27,1
128
|
Bijsluiterwaarde: 5e-95e percentiel per subgroep (n = 241 mannen 20-49 jaar; 174 mannen 50 jaar en ouder; 166 vrouwen 20-49 jaar; 177 vrouwen 50 jaar en ouder), bij nuchtere bloedafname tussen 06.30 en 14.00 uur. Het referentiecohort bestond uit niet-zwangere volwassenen met een BMI van 30 of lager die geen anticonceptie of relevante medicatie gebruikten. Een hormoonreferentiewaarde is assay-specifiek; deze waarden gelden voor de Roche Elecsys-methode (CE-bijsluiter). Belangrijk bij de interpretatie: SHBG hangt samen met de lichaamssamenstelling — gewicht, BMI en middel-heupratio hangen omgekeerd samen met SHBG, en een verlaagd SHBG wordt gezien bij overgewicht, insulineresistentie en hypothyreoidie. De pil, zwangerschap en hyperthyreoidie verhogen SHBG juist, en hormoontherapie na de menopauze verandert SHBG afhankelijk van de toedieningsvorm. Gebruikt u anticonceptie of hormoontherapie, of bent u zwanger, dan is deze referentiewaarde niet op u van toepassing.
Bron: Roche Diagnostics Referentiepopulatie: Roche referentiecohort (Elecsys SHBG bijsluiter CE, studie CIM 000669; nuchter, BMI 30 of lager, niet zwanger, geen anticonceptie)
Referentiewaarden kunnen variëren tussen laboratoria. Wanneer u een test bestelt, beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw persoonlijke resultaten in context. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.
Check je eigen waardeSHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wat Nederlandse laboratoria hanteren
| Laboratorium | Groep | Referentiewaarde (nmol/l) | Verhouding op schaal |
|---|---|---|---|
| Star-shl | · Man · 20–49 jaar | 18,3–54,1 nmol/l |
18,3 54,1
|
| Star-shl | · Man · 50 jaar en ouder | 20,6–76,7 nmol/l |
20,6 76,7
|
| Star-shl | · Vrouw · 20–49 jaar | 32,4–128,0 nmol/l |
32,4 128
|
| Star-shl | · Vrouw · 50 jaar en ouder | 27,1–128,0 nmol/l |
27,1 128
|
| Unilabs | · Vrouw · 17 jaar en ouder | 20–155 nmol/l |
20 155
|
| Unilabs | · Man · 19 jaar en ouder | 14–71 nmol/l |
14 71
|
| Certe | · Vrouw · 19–49 jaar | 32–128 nmol/L |
32 128
|
| Certe | · Vrouw · 49 jaar en ouder | 27–128 nmol/L |
27 128
|
| Certe | · Man · 19–49 jaar | 18–54 nmol/L |
18 54
|
| Certe | · Man · 49 jaar en ouder | 21–77 nmol/L |
21 77
|
| Diagnostiek voor U | · Vrouw · 19–49 jaar | 32–128 nmol/L |
32 128
|
| Diagnostiek voor U | · Vrouw · 50 jaar en ouder | 27–128 nmol/L |
27 128
|
| Diagnostiek voor U | · Man · 19–49 jaar | 18–54 nmol/L |
18 54
|
| Diagnostiek voor U | · Man · 50 jaar en ouder | 21–77 nmol/L |
21 77
|
Bron: Star-shl
Bron: Unilabs
Bron: Certe
Bron: Diagnostiek voor U
Elke waarde zoals het laboratorium die zelf publiceert, opgehaald in 2026.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wat deze test meet
De SHBG-test meet hoeveel SHBG er in het bloed zit, in nanomol per liter. Volgens de NVKC hangen de SHBG-referentiewaarden af van de gebruikte testmethode, die per laboratorium kan verschillen.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): waarom deze waarde ertoe doet
Een laag SHBG betekent volgens MedlinePlus dat waarschijnlijk meer van het totale testosteron vrij en beschikbaar is voor het lichaam.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): zo verloopt het bloedonderzoek
- Verwijzing
- Geen verwijzing van de huisarts nodig. Na de bestelling regelen wij de verwijzing via ZorgDomein, binnen één werkdag; bestellingen na 17:00 uur of in het weekend starten de volgende werkdag. ZorgDomein mailt een barcode, en die barcode is wat de priklocatie nodig heeft.
- Afname
- Bloedafname uit een ader in de arm, op een priklocatie van een partnerlaboratorium. Geen thuistest, geen vingerprik.
- Waar
- 650+ priklocaties van onafhankelijke laboratoria door heel Nederland. Priklocaties
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): zo bereid je je voor
-
Liefst in de ochtend
AanbevolenIn de ochtend geprikt is deze waarde het best te vergelijken met de referentiewaarden. Plan de afname als het kan vóór 10:00.
- Water drinken mag altijd. Drink vooraf gewoon, dat maakt het prikken makkelijker.
- Neem je medicijnen gewoon in, tenzij je eigen arts iets anders heeft gezegd.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): wanneer is meten zinvol?
Een SHBG-test wordt volgens de NVKC meestal aangevraagd samen met totaal testosteron, bij onderzoek naar de balans van de geslachtshormonen.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): klachten bij een te hoge of te lage waarde
Lage waarden
Een laag SHBG kan volgens MedlinePlus onder meer samenhangen met obesitas of ernstig overgewicht, en met diabetes type 2 of insulineresistentie.
Hoge waarden
Een hoog SHBG kan volgens MedlinePlus onder meer samenhangen met bepaalde eetstoornissen.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): oorzaken van een te lage of te hoge waarde
Wat de waarde verlaagt
-
Traag werkende schildklier
Een traag werkende schildklier kan samenhangen met een laag SHBG.
-
Diabetes type 2 of insulineresistentie
Diabetes type 2 of insulineresistentie kan samenhangen met een laag SHBG.
-
Obesitas
Obesitas of ernstig overgewicht kan samenhangen met een laag SHBG.
-
Overmatig gebruik van steroïden of anabole steroïden
Overmatig gebruik van steroïden en/of anabole steroïden kan samenhangen met een laag SHBG.
-
PCOS bij vrouwen
Bij vrouwen kan het polycysteus ovariumsyndroom (PCOS) samenhangen met een laag SHBG.
Wat de waarde verhoogt
-
Leverziekte
Leverziekte kan samenhangen met een hoog SHBG.
-
Te snel werkende schildklier
Een te snel werkende schildklier kan samenhangen met een hoog SHBG.
-
Bepaalde eetstoornissen
Bepaalde eetstoornissen kunnen samenhangen met een hoog SHBG.
-
Oestrogeenhoudende medicijnen bij vrouwen
Bij vrouwen kunnen oestrogeenhoudende medicijnen, zoals de anticonceptiepil of hormoontherapie in de overgang, samenhangen met een hoog SHBG.
-
Verminderde aanmaak van geslachtshormonen bij mannen
Bij mannen kan een verminderde aanmaak van geslachtshormonen samenhangen met een hoog SHBG.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): leefstijl en deze waarde
Laat een afwijkend SHBG beoordelen door uw huisarts, die de uitslag kan vergelijken met de referentiewaarden van het laboratorium dat de test uitvoerde.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): veelgestelde vragen
Maakt de lever SHBG?
Ja, SHBG wordt volgens MedlinePlus vooral in de lever gemaakt, en leverziekte kan volgens MedlinePlus samenhangen met een hoog SHBG.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline): bronnen
- Roche Diagnostics. Elecsys SHBG, Method Sheet 03052001500 V 15.0, 2024-11 (CE). Material 03052001190 (cobas e 411 / e 601 / e 602). Verwachte waarden: 5e-95e percentiel, studie CIM 000669 (415 mannen, 343 vrouwen; nuchter, BMI <= 30, niet zwanger, geen anticonceptie). (opgehaald 2026) elabdoc-prod.roche.com
- Star-shl, Labbepalingen (referentiewaarden per bepaling), star-shl.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) star-shl.nl
- Unilabs, Bepalingenklapper (referentiewaarden per bepaling), bepalingenklapper.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenklapper.nl
- Certe, Bepalingenwijzer (referentiewaarden per bepaling), bepalingenwijzer.certe.nl, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) bepalingenwijzer.certe.nl
- Diagnostiek voor U, eLabgids (Referentiewaarden DvU), diagnostiek.getincontrol.eu, geraadpleegd 2026-10-01 (opgehaald 2026) diagnostiek.getincontrol.eu
- MedlinePlus, SHBG Blood Test, U.S. National Library of Medicine, last updated 2026-01-12, geraadpleegd 2026-10-15 (opgehaald 2026) medlineplus.gov
Medisch adviseur
Medische standaarden
Dr. Naimi ziet toe op de medische standaarden achter onze content en beoordelingen.
Medisch beleidWelzijn en Sport Officiële BIG-registratie BIG 49928676701 Opent in een nieuw tabblad
Beoordeling door arts inbegrepen
Elk resultaat bevat een professionele beoordeling door een BIG-geregistreerde arts. Bespreek voor behandelbeslissingen uw resultaten met uw huisarts.
SHBG (Geslachtshormoonbindend Globuline)
€44,-